Orhan Gazi, Osmanlı Devleti’nin ikinci hükümdarı olup, Osman Bey’in oğludur. Yaklaşık 1281 yılında doğduğu kabul edilir. Babasından devraldığı küçük beylik, onun döneminde önemli ölçüde büyümüş ve kurumsal bir devlet yapısına kavuşmuştur.
Orhan Gazi’nin en önemli başarılarından biri, uzun süredir kuşatma altında olan Bursa’yı 1326 yılında fethetmesidir. Bu fetih, Osmanlı Devleti için bir dönüm noktası olmuş ve Bursa ilk başkent yapılmıştır. Ardından İznik ve İzmit gibi önemli şehirler alınarak Bizans karşısında büyük üstünlük sağlanmıştır.
Orhan Gazi döneminde Osmanlı Devleti sadece toprak olarak değil, idari ve askeri açıdan da gelişmiştir. İlk düzenli ordu bu dönemde kurulmuş, yaya ve müsellem adı verilen askeri birlikler oluşturulmuştur. Ayrıca ilk Osmanlı medreseleri açılmış, para bastırılmış ve devlet teşkilatı güçlendirilmiştir. Bu gelişmeler, Osmanlı’nın bir beylikten devlete geçiş sürecini hızlandırmıştır.
Orhan Gazi’nin en dikkat çekici hamlelerinden biri de Rumeli’ye geçiştir. Oğlu Süleyman Paşa komutasındaki Osmanlı kuvvetleri, Çanakkale Boğazı’nı aşarak Rumeli’de toprak kazanmaya başlamıştır. Bu adım, Osmanlı’nın Avrupa’da büyümesinin temelini oluşturmuştur.
1362 yılında vefat eden Orhan Gazi, ardında güçlü ve düzenli bir devlet bırakmıştır. Onun döneminde atılan adımlar sayesinde Osmanlı, sadece bir uç beyliği olmaktan çıkıp büyük bir imparatorluğa dönüşme yolunda önemli bir aşama kaydetmiştir.